Sprawa rozwodowa

Wszystkie cywilne sprawy rozwodowe rozstrzygane są przez sądy okręgowe w trybie procesów. Inaczej rzecz wygląda w przypadku rozwodu w Kościele. Każdy z małżonków ma prawo do złożenia pozwu rozwodowego. Postępowanie sądowe w takiej sprawie ma charakter osobisty. Oznacza to, że nie ma możliwości, aby rozwodu mógł zażądać przedstawiciel ustawowy jednej ze stron czy też prokurator.

Po przeprowadzeniu procesu sądowego następuje orzeczenie rozwodu. Mają na nie wpływ sędzia prowadzący całą sprawę oraz dwójka ławników. Sąd ma jednak prawo nie orzekania o rozwodzie w trzech przypadkach :

  • dobro wspólnych niepełnoletnich dzieci obu małżonków nie może zostać w żaden sposób naruszone,
  • orzeczenie rozwodu jest sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami współżycia społecznego,
  • kiedy orzeczenia rozwodu zażąda małżonek wyłącznie winny rozpadu takiego małżeństwa.

Po wpłaceniu opłaty stałej w wysokości 600 złotych, sąd po zapoznaniu się ze sprawą przystępuje do czynności procesowych. Rozpraw może być więcej niż jedna. Na początku następuje przesłuchanie obydwu stron i jest to czynność obowiązkowa każdego procesu rozwodowego. W jego toku strony mogą zgłaszać wszelkie dowody. Istnieje również możliwość poproszenia sądu o przeprowadzenie dowodów ze świadków, dokumentów oraz biegłych sądowych. Świadkami w sprawie nie mogą być jednak niepełnoletnie dzieci i wnuki małżonków, jeżeli nie ukończyły one 17 roku życia. Nie mogą być nimi także dzieci do lat 13.

W czasie trwania procesu sąd może przekazać sprawę do postępowania mediacyjnego w razie kiedy uzna, iż dane małżeństwo ma szanse na przetrwanie. W sprawach dotyczących zaspokojenia potrzeb rodziny wykorzystanie mediatora także jest wskazane w celu ugodowego załatwienia kwestii spornych takich jak alimenty czy sprawowanie władzy rodzicielskiej.

O rozstrzygnięciu procesu decyduje wyrok sądowy. Jeżeli małżonkowie nie dojdą do porozumienia, sąd orzeka które z nich jest winne trwałego i całkowitego rozkładu pożycia. Wtedy też zapada decyzja w sprawie dzieci, alimentów, sposobu korzystania ze wspólnego mieszkania, podziału majątku oraz kontaktów z dziećmi. Nie jest możliwe bowiem wszczęcie osobnej sprawy o alimenty między małżonkami w czasie orzekania o rozwód.

Po wydaniu wyroku przysługuje stronie przegranej prawo do składania apelacji. Taka sprawę w drugiej instancji rozpatruje już sąd apelacyjny. Niedopuszczalna jest natomiast kasacja do Sądu Najwyższego.